Voor- en nadelen van multivitamines

Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on whatsapp

Iedereen weet dat gezond eten zo gezond is omdat er veel vitaminen en mineralen in zitten. Een tekort aan zulke micronutriënten (micro’s) kan je ernstig ziek maken. Gevarieerd verse producten eten is de beste strategie, maar dit is soms lastig in de praktijk. Je hebt immers zo veel verschillende stofjes nodig en de voedselverpakking vermeldt zelden welke voedingsstoffen het bevat. Voor de zekerheid neem je dan toch maar een multivitamine. Maar is dat wel genoeg?

De rust en het gemak van een multivitamine

Je leest dit artikel waarschijnlijk omdat je serieus bezig bent met je voedingsstofinname. Dit lijkt een hele onderneming, zeker als je een willekeurige drogist of gezondheidswinkel inloopt. Schappen van de grond tot het plafond gevuld met allerlei potjes en flesjes. Het lijkt dat iedere voedingsstof en alle mogelijke vormen en combinaties hier te vinden zijn. Maar welke heb jij nu nodig? Hoe kies jij uit dit overweldigende aanbod?

Gelukkig is er voor jouw eenvoudige doel ook een eenvoudige oplossing: de multivitamine. Dit supplement belooft alle noodzakelijke vitaminen en mineralen te voorzien met één pilletje per dag. Met zo’n steun heb je meer vrijheid in wat je eet, wetend dat een deel van jouw voedingsstofbehoeften al gedekt zijn. De multivitamine bevat een waslijst aan stofjes waarvan je 100% van de ADH (aanbevolen dagelijkse hoeveelheid) krijgt. Je bent dus écht klaar met één pilletje per dag! Het is ook niet zo duur als je het potje bij de drogist of supermarkt haalt. Dus je neemt trouw dagelijks je pilletje. Maar als het echt zo makkelijk is, waarom dan die muren vol supplementen? Is een multivitamine echt genoeg?

… is een illusie

We moeten zorgvuldiger zijn in het omschrijven van het probleem om deze vraag te beantwoorden. Je krijgt al genoeg binnen van de meeste micronutriënten. Het probleem is dat de meeste Nederlanders dezelfde combinatie van een klein aantal voedingsstoffen mislopen. De volgende vraag is dan: vult een multivitamine deze gemiste voedingsstoffen volledig aan? Helaas is dat vaak niet het geval.

Multivitamines bevatten een beetje van zo veel mogelijk voedingsstoffen. De dosering per stof kan niet zo hoog zijn dat een willekeurige persoon een schadelijk overschot oploopt. Dit komt neer op een lage dosering voor risicovolle stoffen. Een multivitamine bevat dus een hoop micronutriënten waarvan je de meeste al genoeg inneemt en te weinig van de snel gemiste micro’s om het tekort daarvan volledig aan te vullen. Je kan ook geen hogere dosering van je multivitamine nemen, omdat je dan een overdosering riskeert van één of meer stoffen. Het voordeel van de multivitamine is dus ook het grootste nadeel.

Misschien is dat goed genoeg voor je, dat je van alles een beetje krijgt. Helaas is zelfs dat niet 100% correct. Multivitamines bevatten inderdaad vaak het complete spectrum van vitaminen en mineralen. Maar dat zijn niet de enige essentiële stoffen. Je hebt ook essentiële vetten en aminozuren (eiwitten). Essentieel betekent dat jouw lichaam deze stoffen niet zelf kan maken en je ze dus uit voeding moet halen. 9 van de 20 soorten aminozuren in het lichaam zijn essentieel. Alfalinoneelzuur (ALA) en linolzuur zijn de essentiële vetten waarmee het lichaam alle andere omega-3 en omega-6 vetzuren kan maken. Deze stoffen vind je weinig terug in multivitamines. Je zal zulke stoffen dus toch uit voeding of een ander supplement moeten halen.

Kies de juiste multivitamine voor jou

Om terug te komen op ons doel: we willen graag de voedingsstoffen aanvullen die we mislopen in onze voeding. Het liefst neem je één supplement dat de micro’s aanvult die jij mist. We hebben al vastgesteld dat een willekeurige multivitamine niet alle en niet genoeg van de gemiste stoffen bevat. Maar het aanbod van multivitamines is groot genoeg dat er zeker iets voor je bijzit. We kunnen dat gemak en die gerustheid van een multivitamine (of beter een basissupplement) krijgen als we bereidt zijn een zorgvuldige overweging te maken. Je kan bijvoorbeeld deze stappen volgen:

  1. Zoek eerst op welke voedingsstoffentekorten het meest voorkomen in Nederland. Denk ook aan essentiële vetten en eiwitten. Een top 5-10 is genoeg om mee te beginnen. We hebben zo’n lijstje voor je gemaakt in een artikel over snel gemiste voedingsstoffen (zie de bronnen).
  2. Bekijk voor iedere micro wat een gezonde inname is, dus niet uitsluitend naar de ADH. Bij sommige stoffen liggen de ADH en gezonde inname flink uit elkaar. Sommige stoffen hebben ook (nog) geen ADH, maar zijn wel belangrijk voor je gezondheid, zoals omega-3 vetzuren.
  3. Maak een overzicht van wat je eet in een week of maand. Gebruik bijvoorbeeld een voedingstracking app die ook je voedingsstoffen berekent. Dit hoeft natuurlijk niet op de gram nauwkeurig. Krijg je gemiddeld genoeg binnen van de top gemiste micro’s? Je weet nu het verschil tussen behoefte en inname dat je nog moet invullen.
  4. Probeer dit verschil in te vullen met voedingsrijke producten. Zoek bijvoorbeeld naar ‘voeding rijk in [de voedingsstof]’ voor suggesties.

Voor de rest kan je een supplement zoeken. Het liefst één met een hoge dosering van deze snel gemiste micro’s:

Omega-3 vetzuren EPA en DHA, het liefst meer dan 500 mg in totaal. Deze omega-3 vetzuren zijn belangrijk voor o.a. de hersenen en hart & vaten. EPA en DHA zijn gebruiksklaar voor mensen en daarom de meest nuttige vormen. De plantaardige, essentiële omega-3 ALA moet eerst omgezet worden naar EPA en DHA en dat gaat niet altijd even snel. Omega-3 rijke producten niet afkomstig van het water (zoals botervervangers) bevatten vaak ALA en zijn geen gezonde bron om je omega-3s uit te halen. Beter om veel verse vis te eten, dus niet uit de frituur of als visburger.

Vitamine D, tussen 2.000 tot 4.000 IU. Dit is ongeveer wat je dagelijks nodig hebt om je vitamine D op peil te houden. Vitamine D is eigenlijk een hormoon dat enorm belangrijk is voor je hele lichaam en haast alle aspecten van gezondheid, van weerstand tot sterke botten & tanden. Je maakt het als je in de zon zit zonder bescherming, maar dat doen we steeds minder. Een laag vitamine D-niveau komt erg veel voor, dus wat meer in je multivitamine geeft betere dekking. Weinig supplementen hebben zo’n hoge dosering van vitamine D, omdat het al grenst aan de aangeraden maximale dagelijkse dosering. Vitamine D is één van die voedingsstoffen waar net genoeg en een gezond niveau ver uit elkaar liggen.

Vitamine K2 valt vaak onder de algemene categorie van vitamine K, maar is een stof met unieke eigenschappen. Je hebt hoofdzakelijk vitamine K1 en K2. Beide vormen zijn nodig omdat ze ieder sterke kanten hebben. Vitamine K1 regelt bloedstolling en vitamine K2 zorgt dat calcium op de juiste plekken komt, zoals je botten en tanden. Vitamine K1 komt vaak al voldoende voor in je voeding. K2 komt voor in rund, kip en gefermenteerde producten. Die laatste zijn het rijkst aan K2, maar ook het minst gegeten.

Als je een supplement kan vinden met deze drie voedingsstoffen, heb je er al snel één die begrijpt wat de behoefte van moderne mensen is.

Zoek je serieus naar een basissupplement?

De beste indekking tegen een voedingsstoftekort is en blijft een gevarieerd voedingspatroon met veel verse producten. Zoals altijd op het potje staat, een supplement is geen vervanging voor goede voeding en leefstijl. Met betere voeding hoef je je dus al veel minder ongerust te maken.

Zelfs als je geen tekort hebt, kan een supplement nog nut hebben. Bijvoorbeeld om je voedingsstofinname dichter bij een optimaal niveau te brengen. We zeiden al dat voldoende en optimale inname van stoffen ver uit elkaar kunnen liggen. Dat merk je o.a. in je energie, cognitief vermogen, humeur, slaap en libido. En sommige stoffen zijn gewoon lastig te vinden in moderne voeding, omdat we anders eten dan waarvoor we evolutionair ontwikkeld zijn en omdat bewerkte voeding minder voedingsrijk is.

Voor een snelle start bij jouw zoektocht helpt het om te kijken naar wat experts op dit gebied aanbevelen of zelf gebruiken. Zelf heb ik ruim 3500 patiënten in mijn praktijk voor integrale geneeskunde behandeld. Ik mocht willen dat ik toen Vitaily Basis had gehad, omdat ik deze tekorten vaak vaststelde en mijn advies uit veel verschillende potjes (en kosten) bestond. Inmiddels neem ik – en mijn familie – Vitaily Basis dagelijks. Dit combinatiesupplement bevat de voedingsstoffen waar ik zelf graag meer van heb bovenop mijn gezonde voedingspatroon. Dit is voor veel mensen ook een goed startpunt samen met het verbeteren van het voedingspatroon.

Verdieping

[1] Artikel: Krijg jij voldoende voedingsstoffen binnen? (deze essentiële stoffen mis je snel) – https://vitaily.nl/blog/voldoende-voedingsstoffen/ > Lees hier meer over welke voedingsstoffen je mogelijk tekort komt en waarom.

[2] Artikel: Basissupplementen: waarom en welke doseringen? – https://vitaily.nl/blog/waarom-basissupplementen/ > Hierin vind je veel informatie per voedingsstof, zoals wat het doet voor je gezondheid, waarom je mogelijk een tekort hebt en in welk voedsel je het veel vindt.

16 reacties op “Voor- en nadelen van multivitamines”

  1. Beste Richard,

    Bedankt voor de verhelderende informatie, het is inderdaad een zoektocht naar de juiste balans.
    Helaas is de ene vitamine de andere niet en zijn er per vitamine ook verschillende vormen verkrijgbaar die een andere biologische beschikbaarheid hebben, dit maakt het nog wat ingewikkelder. Ook geldt de biologische beschikbaarheid voor de groente en fruit wat we in de winkel kopen (al dan niet biologisch, versheid, al dan niet in het seizoen gegeten, locatie van productie, ….)
    Ook zal de behoefte van het lichaam niet constant zijn, dit gezien de seizoenen (in de winter meer behoefte aan D suppletie, etc.), gesteldheid (bv. bij stress een veel hogere behoefte aan vitamine C), etc. etc.

    Ik hoop dat er in de media wat meer aandacht komt voor hetgeen je schrijft, het is immers je immuunsysteem die je zelf kunt optimaliseren en je mogelijk meer rust kan geven in deze roerige tijden.

    Met sportieve groet,
    Roy

    1. Richard de Leth

      Eens, Roy, goed onderbouwde en zinvolle toevoeging. Ik hoop met je mee (en doe alles wat ik kan om minimaal één miljoen mensen te bereiken).

      Blijf in de tussentijd vooral goed voor je eigen immuunsysteem zorgen 🙂 Alle goeds, Richard

  2. Angeline Havermans

    Beste Richard, kunnen de capsule en tabletten niet apart verkocht worden? Ik wil nl. graag de olie van Eqology blijven gebruiken, maar voor de tabletten heb ik wel belangstelling…

  3. Hallo
    Met belangstelling gelezen. Toch heb ik een bedenking. Er is voor mij een heeeeel groot verschil in een tomaat, sla, bloemkool …. Is het biologisch geteeld, hydrocultuur, lang geoogst… Hierover lees ik niets in dit artikel en vind ik jammer. Als bioboerin op een CSA ben ik naar een bijscholing van VELT geweest. Vitamines en mineralen dalen sterk in de traditioneel gekweekte groenten. Zeker hydrocultuur: men geeft enkel fosfor, stikstof en kalium en het groeit, maar wat met de mineralen en vitamines? Daarom ben ik heel gelukkig dat ik onze 150 gezinnen gezonde en met veel liefde geteelde groentjes kan aanbieden, waarbij ze nog het plezier hebben om het zelf te oogsten (supervers) en zien groeien. We besteden veel aandacht aan de bodem. Ik teel ook heel veel verschillende groenten en kruiden zodat ze gevarieerder eten.

    1. Richard de Leth

      Eens, An, goede toevoeging. Supplementen zijn altijd een aanvulling op het (biologisch) voedingspatroon. Dit benoemen we ook in de Veelgestelde Vragen op deze website. Vanuit een biologische tomaat, sla en bijvoorbeeld bloemkool is het wel heel lastig om voldoende omega 3-vetzuren, vitamine D3, vitamine K2 en bijvoorbeeld jodium binnen te krijgen (dit krijgen we vooral uit gefermenteerde voeding en zeevoedsel, wat mensen nu veel te weinig eten). Alle goeds, Richard

  4. Gerrie Meilink

    Beste Richard,
    Als het niet meer genoeg in onze voeding zit… waar halen jullie het dan vandaan..
    En is die bron onuitputtelijk.
    Hartelijke groet,
    Gerrie Meilink

    1. Richard de Leth

      We zijn in staat om hoge doseringen in supplementen aan te bieden, deels uit de natuur en deels synthetisch (met een vaak even goede opname), Gerrie. Niets is onuitputtelijk, daarom moeten we met zijn allen goed voor de aarde (en ons lichaam is ook een stukje aarde) blijven zorgen. Alle goeds, Richard

  5. Ik gebruik dagelijks Vitaily en ben blij dat dit voor me is uitgezocht. Ernaast slik ik vit C 1000mg en zink.
    Heb ik nog n aanvulling nodig?

  6. Ik vind het alles mooi en waar, maar als ik al probeer biologisch te eten is dat al heel duur , duurder als vroeger. En dan ook nog supplementen kopen wat meer is als E600 per jaar is voor mij onbetaalbaar. Dat vind ik ook zo erg dat gezond bezig zijn een goed inkomen vraagt dat te doen van allen een AOW is niet mogelijk.Het is bijna een luxe om gezond te kunnen eten en daar heeft niemand het over met al de goed bedoelde gezondheids adviezen. Ik weet dat er ook veel mensen met een goed inkomen er niet over piekeren om b.v biologisch te eten en kiezen voor goedkoop eten. Vandaar dat er stemmen op gaan dat de btw er af moet bij biologisch eten. Wat ook frusterend is , is dat het bewustzijn van dit alles groter is dan je inkomen aan kan. Dit klinkt allemaal niet zo positief maar er zijn zeker mensen die dit begrijpen of zelf mee maken.Toch veel groeten en succes met je adviezen.

    1. Richard de Leth

      Eens, Amalia, je hebt helemaal gelijk. Ongezond eten is veel te goedkoop (en mag extra belast worden) en gezond eten is relatief veel te duur (en mag gesubsidieerd worden).

      Ik snap dat supplementen voor jou mogelijk financieel niet haalbaar is. Dat is inderdaad een spagaat. Voor veel andere mensen draait het om prioriteiten, omdat ze maandelijks veel geld uitgeven aan hun huis (hypotheek), auto (een dagzakje is goedkoper dan 1 liter benzine per dag) en/of kleding/vakanties/overig.
      Alle goeds,

      Richard

  7. Hi Richard,

    Reagerend op de vraag van Jose, adviseer je andere gebruikers van Vitailly om ook additioneel Vitamine C en Zink te slikken (zeker met oog op de herfst cq winterperiode en/of Corona)?
    Onze kinderen (12 en 15 jr) krijgen multivitamine van Thorne, druppel Vit D (1.000IU) en 1 tablet Spirulina. Wat zou je idealiter voor pubers adviseren.

    Mvg
    Michel

    1. Richard de Leth

      Ha Michel,

      Zink verschijnt in de upgrade van Vitaily Basis in 2021 (prijs blijft dan hetzelfde voor huidige klanten). Vitamine C krijg je uit een pond groente, maar zou je nu (in de Corona-tijd) ook extra aanvullen (zo’n 2-3 gram per dag).

      De suppletie voor pubers die je voorstelt is prima. Ik zou alleen nog apart visolie (dus EPA/DHA) aanvullen.
      Alle goeds,

      Richard

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Cookie instellingen

Deze website maakt gebruik van functionele en analytische cookies, die noodzakelijk zijn om deze site zo goed mogelijk te laten functioneren. Hieronder kan je aangeven welke andere soorten cookies je wilt accepteren.

Privacybeleid | Sluiten
Instellingen
Vitaily draait op SYS PlatformSYS Platform